Competenties van de professionele bachelor
bij de leden van vzw-Bachelor.be

Professioneel gerichte bachelorsopleiding studiegebied 
Industriële wetenschappen en technologie, en nautische wetenschappen

Bachelor in de chemie

HA departement IWT

XIOS departement IWT

HOGENT departement Technologie

KaHo Sint-Lieven campus technologie Gent

KDG departement IWT

KHBO departement IW&T

KHK departement G&C

KHLeuven departement REGA

KHLim departement IWT

(sommige departementen hebben gemeenschappelijke competenties opgesteld volgens hun associatie)

Katholieke Hogeschool Kempen - GEEL - Associatie K.U.Leuven - top

afstudeerrichtingen: Biochemie en voedingsanalyse
Chemische laboratoriumtechnologie
Milieuzorg
Procestechnologie

Katholieke Hogeschool Limburg - DIEPENBEEK - Associatie K.U.Leuven - top

afstudeerrichtingen: Biochemie
Chemie
Procestechnieken

Katholieke Hogeschool Sint-Lieven - GENT - Associatie K.U.Leuven - top

afstudeerrichtingen: Biochemie
Chemische laboratoriumtechnologie
Milieuzorg

Katholieke Hogeschool Brugge-Oostende - OOSTENDE - Associatie K.U.Leuven - top

afstudeerrichtingen: Chemische laboratoriumtechnologie
Milieuzorg

Algemene competenties

Denk- en redeneervaardigheid, het vermogen tot verwerven en verwerken van informatie, het vermogen tot kritische reflectie en projectmatig werken, creativiteit, het kunnen uitvoeren van eenvoudige leidinggevende taken, het vermogen tot communiceren van informatie, ideeën, problemen en oplossingen, zowel aan specialisten als aan leken en een ingesteldheid tot levenslang leren.

Algemene beroepsgerichte competenties

Teamgericht kunnen werken, oplossingsgericht kunnen werken in de zin van het zelfstandig kunnen definiëren en analyseren van complexe probleemsituaties in de beroepspraktijk en het kunnen ontwikkelen en toepassen van zinvolle oplossingsstrategieën, en het besef van maatschappelijke verantwoordelijkheid samenhangend met de beroepspraktijk.

Beroepsspecifieke competenties

De bachelor in chemie kan volwaardig en zelfstandig functioneren op het niveau van een beginnend beroepsbeoefenaar en bezit volgende beroepsspecifieke eindtermen:

• heeft voldoende wetenschappelijke en technische basiskennis en een ruime praktische ervaring;

• kan relevante beroepsspecifieke informatie verwerven, kan de vakterminologie gebruiken en bezit basiskennis van ICT;

• kan de eisen met betrekking tot zorgsystemen toepassen;

• is kritisch naar zijn eigen handelen als individu en als lid van een team;

• staat open voor innovaties en werkt hieraan mee als lid van een team;

• is bereid om de kennis en competenties door zelfstudie en deskundigheidsontwikkeling te verbreden of te verdiepen;

• staat als individu in een totale samenleving open voor de ethische, maatschappelijke en normatieve vragen en is zich ervan bewust dat die ook van toepassing zijn in de concrete beroepssituatie;

• kan in zijn functie als analist in overleg methoden, procedures en technieken kiezen en optimaliseren; bemonstering, analyse en onderzoek organiseren; metingen uitvoeren en meetresultaten verwerken; resultaten kritisch interpreteren en rapporteren en advies uitbrengen;

• kan in zijn functie als technicus apparatuur onderhouden en de betrouwbaarheid ervan verzekeren;

• kan in zijn functie als onderzoeker (research) assisteren in wetenschappelijk onderzoek.

De bachelor in chemie, afstudeerrichting biochemie, kan handelen conform de HACCP-wetgeving en kan biotechnologische toepassingen helpen realiseren.

De bachelor in chemie, afstudeerrichting chemische laboratoriumtechnologie (voorheen optie chemie), kan synthesen en productcontroles uitvoeren of organiseren.

De bachelor in chemie, afstudeerrichting milieuzorg, werkt mee aan preventie, sanering en bewustmaking en is op de hoogte van de milieuwetgeving.

De bachelor in de chemie, afstudeerrichting procestechnologie, begrijpt processchemata, kan het procesverloop opvolgen en bijsturen, alarmsituaties interpreteren.

Katholieke Hogeschool Leuven - LEUVEN - Associatie K.U.Leuven - top

afstudeerrichtingen: Biochemie
Chemische laboratoriumtechnieken
Milieuzorg
Procestechnieken

Het vormen van deskundigen inzake het bereiden van chemische producten en het onderzoeken van hun samenstelling, die zich situeren op het niveau van de professioneel gerichte bachelor, zoals omschreven in art. 57 van het decreet betreffende de herstructurering van het hoger onderwijs in Vlaanderen. Zij zullen als taak krijgen door laboratoriumwerk mee te werken aan het opzetten, optimaliseren en bewaken van productieprocessen en te assisteren bij wetenschappelijk onderzoek.

Beroepsspecifieke eindtermen:

• In staat zijn in overleg passende methoden, procedures en technieken te kiezen en te optimaliseren; bemonstering, analyse en onderzoek te organiseren; metingen uit te voeren en de meetresultaten te verwerken; resultaten kritisch te interpreteren en er over te rapporteren en over eventueel te nemen maatregelen advies uit te brengen.

• In staat zijn de gebruikte apparatuur te onderhouden en de betrouwbaarheid ervan te verzekeren.

• Syntheses kunnen uitvoeren en kunnen instaan voor het uitvoeren en organiseren van productcontroles.

• In staat zijn mee te werken aan preventie, sanering en bewustmaking op het gebied van de milieuproblematiek.

• Op de hoogte zijn van veiligheidsvoorschriften en milieuwetgeving.

• Op de hoogte zijn van de eisen van een georganiseerd kwaliteitssysteem en er nauwgezet kunnen aan voldoen.

Hogeschool Gent - GENT - Associatie Universiteit Gent - top

afstudeerrichtingen: Biochemie
Chemische technologie
Milieuzorg

De opleiding streeft ernaar personen te vormen tot Bachelors in Chemie (afstudeerrichtingen Biochemie, Milieuzorg of Chemische technologie) en die als beginnend beroepsbeoefenaar in staat moeten zijn hun verworven basisvaardigheden op een kritische manier te implementeren in een dynamische werkomgeving in de steeds evoluerende chemische sector. Meer specifiek richt de opleiding zich naar de volgende functies: laboratoriumtechnoloog (analist), onderzoeksmedewerker, proces-en productiemedewerker, technisch-commercieel medewerker, milieu-ambtenaar, milieutechnoloog, milieucoördinator.

De afgestudeerden, Bachelors in Chemie (alle afstudeerrichtingen), zijn in staat:

• analytisch en probleemoplossend te denken,
• adequaat communicatieve (mondeling en schriftelijk) en sociale vaardigheden aan te wenden;
• blijk te geven van kwaliteits-, veiligheids- en milieubewustzijn;
• planmatig te werken en goed te organiseren;
• voor erg gevarieerde analyses/onderzoeken een analyseprocedure op te zetten en ze veilig uit te voeren
• de kwaliteit en de resultaten van de analyses adequaat te beoordelen
• in het kader van fundamenteel of toegepast projectmatig onderzoek meetgegevens en onderzoeksresultaten adequaat te verzamelen en te verwerken
• hoogtechnologische productieprocessen of delen ervan te beheersen en te controleren als operator en bijdragen te leveren tot verbetering van de procesvoering
• binnen een commercieel team mee te werken aan de promotie, presentatie, prospectie, documentatie, marketing, verkoop en lancering van technologische producten, diensten en apparaten en erover advies te verstrekken
• tot het uitvoeren en opvolgen van offertes, bestellingen, leveringen technische dienstverlening en ondersteuning van klanten en zijn in staat mee te werken aan magazijnbeheer en magazijnorganisatie
• de specifieke, aan een bepaalde afstudeerrichting gekoppelde, beroepscompententies aan te wenden.

Hogeschool Antwerpen - MECHELEN - Associatie Universiteit en Hogescholen Antwerpen - top

afstudeerrichtingen: Biochemie
Industriële chemie

• het doel is polyvalente chemici te vormen die in de meest uiteenlopende takken van de chemische nijverheid kunnen tewerk gesteld worden
• de studenten verwerven praktische kennis en vaardigheden
• de studenten kunnen een opdracht zelfstandig analyseren, uitvoeren, evalueren en rapporteren
• de studenten kunnen zowel individueel als in teamverband functioneren
• de verworven theoretische en praktische kennis wordt getoetst aan de bedrijfspraktijk

Karel de Grote-Hogeschool Katholieke Hogeschool - HOBOKEN - Associatie Universiteit en Hogescholen Antwerpen - top

afstudeerrichtingen: Biochemie
Chemie
Milieuzorg
Procestechnieken

Opleidingsdoelstellingen
Opdat een afgestudeerde professionele bachelor in chemie de opgesomde taken en werkzaamheden met succes zou kunnen uitvoeren, worden er in de opleiding volgende opleidingsdoelstellingen gerealiseerd:
De professionele bachelor in chemie

• beschikt over voldoende kennis van en inzicht in: de algemene en anorganische chemie, de analytische chemie, de organische en polymeerchemie, de fysische chemie, de biochemie en microbiologie, de technologie,

• beschikt over een goede algemene laboratorium- en technologische vaardigheid inzake: de klassieke analytische methoden, de instrumentele analytische technieken (spectrometrische technieken, scheidingstechnieken, elektrochemische analysemethoden), de organische synthesereacties, identificatie- en zuiveringstechnieken, de productietechnieken,

• is in staat om op een deskundige wijze monsters te nemen, ze te analyseren en de meetgegevens en/of onderzoeksresultaten op statistisch verantwoorde wijze te verwerken met behulp van de actuele computertechnieken,

• is in staat om analysevoorschriften op te stellen en te valideren,

• kan binnen de grenzen van zijn vakgebied de voorgeschreven onderzoeken (accrediterings- en ISO-voorschriften, ...) en alle andere noodzakelijke onderzoeken ter waarborging van de kwaliteit verrichten, dan wel laten verrichten,

• kan binnen het kader van de beoogde doelstellingen de resultaten van zijn werk zelfstandig beoordelen.

Competenties
Naarmate na verloop van tijd sommige kandidaten ervaring hebben verworven in gespecialiseerde en/of leidinggevende functies (doorstroom- en finaliteitsfuncties) kunnen, naast een verder doorgedreven beroepsgerichte kennis, volgende vaardigheden en kennispunten belangrijk zijn :
De professionele bachelor in chemie

• is in staat zelfstandig problemen op te sporen en daaruit een probleemstelling te formuleren in overleg met een opdrachtgever de vraagstelling m.b.t. het gewenste onderzoek te formuleren

• analyse- en bemonsteringstechnieken te kiezen in functie van het gestelde probleem of deze desgevallend te ontwikkelen of aan te passen,

• heeft een houding om het eigen handelen en denken en dat van anderen kritisch te evalueren en is bereid en in staat daarover met de betrokkenen te communiceren (beoordelingsgesprek)

• is in staat om de relevante vakgebieden buiten zijn specialisatie te beoordelen en zich nieuwe specialisaties eigen te maken,

• kan adviseren met betrekking tot technieken en apparatuur,

• kan leiding geven aan een aantal medewerkers die routine- en semi-routinewerkzaamheden uitvoeren en beheerst dus de vaardigheden die van belang zijn om door te groeien naar leidinggevende en managementfuncties,

• is in staat kennis en vaardigheden over te dragen op andere medewerkers van verschillend niveau in kennis en vaardigheid (begeleiden),

• bezit communicatievaardigheden en is in staat in teamverband te functioneren waar hij kan doorgroeien tot projectleider,

• heeft voldoende kennis van de organisatie en de werking van het bedrijf of de instelling waar hij werkt. Hij handelt overeenkomstig en betrekt daarbij de ethische normen die van toepassing zijn,

• is kostenbewust en betrekt ook de economische aspecten in zijn werk. Hij is in staat de bedrijfsvoering in technische en economische zin te optimaliseren.

Volgende algemene opleidingsdoelstellingen (attitudes) moeten bereikt worden:
De professionele bachelor in chemie

• kan zelfstandig én in teamverband werken,

• kan verworven inzichten en vaardigheden op anderen overbrengen,

• kan doeltreffend en adequaat communiceren. Hij kan binnen zijn vakgebied de hoofdzaken onderscheiden van de bijzaken en kan dit in een gesprek op een gepaste wijze tot uiting brengen,

• heeft inzicht in veilig werken en is zich bewust van de impact van zijn handelen,

• is communicatievaardig en kan verschillende vormen van informatieoverdracht toepassen: hij beschikt over een goede schriftelijke en mondelinge uitdrukkingsvaardigheid in de Nederlandse taal,

• beschikt over een voldoende passieve kennis van minstens één vreemde taal om de technisch-wetenschappelijke informatie in zijn vakgebied te kunnen begrijpen,

• kan een rapport opstellen.

XIOS Hogeschool Limburg - DIEPENBEEK - Associatie Hoger Onderwijs Limburg - top

De belangrijkste taak van een Bachelor in chemie in een beginnende beroepsloopbaan is het uitvoeren van analyses. Hij is in staat om methoden en procedures te kiezen en aan te passen, kan zijn werkzaamheden organiseren, kan de metingen uitvoeren en kan hierover rapporteren.
Verder kan hij de bedrijfsleiding assisteren bij besluitname of beheer en werkt hij mee aan innovaties. Hij is in staat de betrouwbaarheid van technieken en producten te verzekeren, werkt mee aan het veiligheids- en milieubeleid en adviseert en remediëert bij storingen en moeilijkheden.
Een Bachelor in Chemie kan gegevens verzamelen en verwerken en mondeling of schriftelijk uitwisselen. 
Hij is in staat tot zelfstudie.
Tot slot kan hij ingeschakeld worden in de research, bij verwerking en behandeling van grondstoffen, tussenproducten en eindproducten. Hij kan nieuwe apparatuur installeren en onderhouden. 
Hij kan ook meewerken aan preventie en sanering van milieuverontreiniging.

Daartoe heeft hij zowel praktisch als theoretisch een zeer grondige kennis van algemene en anorganische chemie, klassieke en instrumentele analytische chemie, organische chemie en fysicochemie. Hij bezit tevens een goede kennis van biochemie en microbiologie, chemische technologie, kwaliteits- en milieuzorg, wiskunde en statistiek en informatica en talen.

Hij bezit beslissingsvermogen, hij is leergierig, resultaatgericht, kritisch ingesteld. Hij werkt accuraat en zelfstandig en heeft zin voor initiatief. Hij is assertief, loyaal en flexibel en bezit doorzettingsvermogen. Hij heeft zin voor samenwerking en is contactbereid.