Diplomawaarde

Eind academiejaar 2006-2007 studeren de eerste professionele bachelors af aan de hogescholen. In 2007-2008 worden de eerste masters uitgereikt. Deze benaming is een gevolg van de herstructurering van het hoger onderwijs in de bachelor-masterstructuur, dankzij de Bolognaverklaring. 
Wie reeds afgestudeerd is, vraagt zichzelf misschien af wat zijn oude diploma nog waard is en of hij zichzelf nu een Bachelor  mag noemen? 
Is dat niet het geval, dan ligt er misschien wel een bachelordiploma binnen handbereik.

Wie wordt Bachelor?

Het ministerie van Onderwijs en Vorming stelt: “Afgestudeerden van een graduaatsopleiding mogen zich sinds 1 juli 2005 ook Bachelor noemen. Zij mogen, volgens het decreet, de benaming Bachelor toevoegen aan hun oude titel. Zij krijgen echter geen nieuw of bijkomend diploma. Diegenen die aan de hogeschool afstudeerden sinds 2004-2005 na een (nog) niet omgevormde opleiding, krijgen zowel de oude als nieuwe benaming op het diploma zelf toegevoegd. Sommige beroepswetgevingen kunnen immers nog een beroep doen op de oude benamingen.”

Diplomawaarde

Het decreet bepaalt ook dat via een associatie de ééncycliopleidingen omgevormd worden tot professionele bachelors. De drieledige structuur van het Vlaamse hoger onderwijs - hogescholen enerzijds met het onderscheid tussen ééncyclusopleidingen en tweecycliopleidingen en universiteiten anderzijds – was nagenoeg uniek in vergelijking met andere landen en het ééncyclionderwijs kwam internationaal in een niemandsland terecht. Het proces van academisering leidt ertoe dat het onderwijs steeds meer ingebed wordt in het wetenschappelijk onderzoek tot de opleiding volledig aan de voorwaarden van een professionele opleiding voldoet.

Wie een graduaatsdiploma op zak heeft, mag op zijn CV nu al de term Bachelor gebruiken. Wie afstudeerde aan de universiteit of een hogeschool van het lange type, is vanaf nu een master. In die zin zal er voor bepaalde diploma’s een appreciatieverschuiving zijn, zelfs voor diploma’s uit het verleden.

Overstap- of vervolgmogelijkheden

Vele hogescholen werken intensief aan de optimalisering van het onderwijsaanbod. Levenslang leren is een kerndoel. Het behalen van een tweede diploma ligt binnen handbereik. Wie in zijn beroepsleven een aantal competenties verwierf, kan deze laten erkennen via een EVC-procedure en zo zijn opleidingstraject verkorten. Er zijn ook een hele reeks voorbereidings- en schakelprogramma’s die een overstap vergemakkelijken. Zeker voor professionele Bachelors (= de vroegere graduaten) wordt de overstap naar een academische master dus heel wat toegankelijker.” Het aanbod aan postgraduaten en permanente vorming breidt ook verder uit en wordt breder toegankelijk. “Een postgraduaat was vroeger wettelijk niet geregeld. Nu zijn er ten minste spelregels inzake omvang en toelatingsvoorwaarden. Postgraduaten worden nu decretaal erkend en leiden tot een postgraduaatgetuigschrift.

Buitenlandse gelijkwaardigheid

De benamingen mogen dan internationaal wel vergelijkbaar zijn en dat kan de transparantie verhogen, maar de opleidingsduur is in vele landen daarom nog niet onmiddellijk gelijkgeschakeld. In Vlaanderen bijvoorbeeld is de Bacheloropleiding 3 jaar, maar in Spanje 4 jaar. Er bestaan echter Europese richtlijnen in verband met de erkenning van de einddiploma’s waarbij voor gereglementeerde beroepen van een principiële gelijkschakeling moet worden uitgegaan. Alle Europese landen moeten die titels van Bachelor en master erkennen. Wie daar problemen bij ondervindt, kan in elke land beroep doen op de lokale afdeling van het NARIC-netwerk (National Academic (& Professional) Recognition and Information Centre).